BSCKII. Trần Thị Quỳnh Uyên - Phó Giám đốc phụ trách
Tư vấn khám sức khỏe trước khi kết hôn không chỉ bảo đảm hạnh phúc hôn nhân bền vững mà còn thể hiện trách nhiệm với bản thân và bạn đời, chuẩn bị kiến thức tốt nhất cho quá trình mang thai và sinh nở của người phụ nữ, chuẩn bị cho sự ra đời của em bé khỏe mạnh, thông minh, góp phần nâng cao chất lượng nòi giống.
Tư vấn, khám sức khỏe trước khi kết hôn sẽ trang bị cho các bạn trẻ kiến thức, tâm lý về đời sống vợ chồng, giúp phát hiện các dị tật ở bộ phận sinh dục có thể gây cản trở hoặc khó khăn khi quan hệ tình dục, các bất thường về chức năng hoạt động tình dục và sinh sản, các bệnh lý di truyền, bệnh mạn tính nếu có, tránh cho người bạn đời khỏi bị sốc hoặc khó xử sau khi về sống chung.
Đặc biệt, bác sĩ sẽ tư vấn cho các bạn các bước chuẩn bị làm thế nào để dễ mang thai và chăm sóc thai kỳ an toàn hoặc các biện pháp ngừa thai phù hợp nếu bạn chưa có kế hoạch sinh con; cách dự phòng một số bệnh lý hoặc thay đổi lối sống để duy trì cuộc hôn nhân khỏe mạnh, hạnh phúc. Trong trường hợp một trong hai bạn gặp vấn đề về sức khỏe sinh sản, bác sĩ sẽ tư vấn giải pháp can thiệp kịp thời, hiệu quả.

Trước khi tiến tới hôn nhân, cả hai cần làm các xét nghiệm tầm soát các bệnh truyền nhiễm như viêm gan B, C, HIV và các bệnh lây truyền qua đường tình dục (sùi mào gà, giang mai, lậu, Chlamydia, Trichomonas…). Nhờ đó, bạn biết cách phòng bệnh và hạn chế được khả năng lây bệnh cho bạn đời (nếu chẳng may bị bệnh) đồng thời có kế hoạch điều trị bệnh sớm.
Một số bệnh lý mà vợ chồng có thể lây cho nhau hoặc cha mẹ lây sang con. Do đó để có cuộc sống sau khi kết hôn được trọn vẹn, các bạn cũng cần tiêm những loại vaccine phòng bệnh truyền nhiễm mà có thể ảnh hưởng sức khỏe, nhất là thai nhi. Các bạn cần tìm hiểu kỹ hoặc nhờ bác sĩ tư vấn thêm để có kế hoạch tiêm phòng thích hợp.
Phụ nữ mang thai hệ miễn dịch yếu thường dễ mắc Cúm, dẫn đến biến chứng viêm phổi, tăng nguy cơ đình chỉ thai kỳ, sinh non, tăng khả năng dị tật thai nhi như hở hàm ếch, rối loạn tâm thần… Do đó cần tiêm cúm trước hoặc trong khi mang thai, tốt nhất vào ba tháng giữa và ba tháng cuối thai kỳ để bảo vệ, truyền kháng thể cho con. Hệ miễn dịch thai phụ yếu nên cũng dễ bị viêm phổi do Phế cầu, tăng nguy cơ sinh non, trẻ sinh ra bị suy dinh dưỡng hoặc thai lưu.
Hiện nước ta ghi nhận số ca mắc Sởi tăng hơn 111 lần so với 2023, trong đó có thai phụ, người 20-40 tuổi, chủ yếu chưa tiêm vaccine hoặc chưa tiêm đủ liều. Phụ nữ mang thai mắc sởi nguy cơ cao bị thai lưu, sinh non. Quai bị không chỉ gây biến chứng vô sinh do viêm tinh hoàn ở nam mà còn có thể gây thai lưu. Nhiễm Rubella trong thời kỳ đầu khi mang thai có thể gây ra sẩy thai, thai chết lưu hoặc sinh non. Trẻ được sinh ra từ các bà mẹ này có nguy cơ cao mắc hội chứng Rubella bẩm sinh với nhiều dị tật nghiêm trọng như: dị tật tim, điếc, đục thủy tinh thể, chậm phát triển...Ngoài ra, trẻ có thể mắc đái tháo đường, vàng da, xuất huyết, xương thủy tinh, viêm màng não, viêm phổi, nhẹ cân, sinh non...gây ảnh hưởng vô cùng nghiêm trọng đến sức khỏe giống nòi. Một số trường hợp trẻ bị tử vong do hậu quả của hội chứng Rubella bẩm sinh. Thai phụ mắc Sốt xuất huyết có nguy cơ tử vong cả mẹ lẫn con nếu bị sốt cao dẫn đến trụy tim, sốc, cô đặc máu, nhất là giai đoạn đầu hoặc cuối thai kỳ. Mẹ bầu mắc Thủy đậu có thể gây hội chứng thủy đậu bẩm sinh cho con như đục thủy tinh thể, dị tật đầu nhỏ, chậm phát triển tâm thần... trước sinh và sau sinh, người thân mắc bệnh có thể lây thủy đậu cho bé, tỷ lệ tử vong 25-30%. Vi khuẩn não mô cầu có thể gây viêm phổi, viêm màng não, nhiễm trùng huyết, tử vong trong 24 giờ đầu tiên, để lại di chứng như cắt cụt chi, mù, điếc, thiểu năng trí tuệ. Nhiều người mang vi khuẩn não mô cầu là nguồn lây trong cộng đồng, dù không có triệu chứng.
Nên tiêm vaccine sởi, quai bị, rubella, sốt xuất huyết, não mô cầu, phế cầu trước khi có thai ba tháng, ít nhất là một tháng.
Mẹ bầu mắc bạch hầu thể hô hấp nguy cơ tử vong cao, thai lưu hoặc sinh non, đồng thời lây cho bé. Ho gà gây tử vong cao ở trẻ dưới một tuổi. Người sinh con và thai nhi có nguy cơ mắc uốn ván cao do các vết mổ đẻ, rạch tầng sinh môn, vết cắt rốn.
Hiện nước ta có hai loại vaccine phối hợp phòng bạch hầu, ho gà, uốn ván, tiêm trong ba tháng giữa và ba tháng cuối thai kỳ. Ngoài bảo vệ chính mẹ bầu, vaccine còn truyền kháng thể bảo vệ con những tháng đầu đời.
Virus viêm gan B ảnh hưởng lớn chức năng gan, có thể dẫn tới suy gan, xơ gan, ung thư gan và tử vong. Bệnh lây qua ba đường chính gồm: máu, từ mẹ sang con và tình dục. khoảng 90% trường hợp mang thai nhiễm HBV cấp tính và 10-20% phụ nữ nhiễm HBV mạn tính sẽ truyền virus sang con. Khoảng 90% trẻ sơ sinh nhiễm virus cấp tính chuyển thành viêm gan mạn tính. Khi trưởng thành có 25% nguy cơ tử vong vì xơ gan hoặc ung thư tế bào gan. Các bạn nữ nên hoàn thành phác đồ viêm gan B trước mang thai một tháng.
Human Papilloma Virus - HPV lây truyền phổ biến qua đường tình dục, tiếp xúc da kề da, quan hệ ngã âm đạo, hậu môn hoặc miệng... Virus này dẫn đến nhiều bệnh lý như sùi mào gà, ung thư cổ tử cung, hầu họng, hậu môn, âm hộ, âm đạo.
Việt Nam hiện có hai loại vaccine ngừa 4 chủng và 9 chủng HPV, hiệu quả bảo vệ hơn 90%. Trong đó, vaccine Gardasil 9 phù hợp cả nam lẫn nữ 9-45 tuổi. Lịch tiêm cho người lớn gồm ba mũi trong 6 tháng, do đó, các bạn cần chủ động xếp thời gian tiêm phòng trước khi cưới hoặc trước mang thai tốt nhất một tháng.
Các bạn có thể khám, tư vấn sức khỏe tiền hôn nhân hoặc kiểm tra sức khỏe sinh sản và tiêm một số vaccin tại Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản Khánh Hòa.
Để biết thêm chi tiết, bạn có thể liên hệ tại Trung tâm Chăm sóc sức khỏe sinh sản Khánh Hòa
Địa chỉ: 36 Yết Kiêu, Vạn Thạnh, Tp Nha Trang
Điện thoại CSKH (Zalo): 0815 998 008
Nguồn: Bộ Y tế - Cục Y tế dự phòng